Hiếm muộn
Giới Thiệu
Sự phát triển nang noãn là một quá trình phức tạp, đòi hỏi có sự phối hợp đồng bộ của cả 2 cơ chế tế bào và nội tiết. Các nội tiết FSH và LH giữ vai trò quan trọng trong sự phát triển của các nang noãn buồng trứng.
Trong khi vai trò của FSH trong sự phát triển của nang noãn đã được hiểu biết khá rõ, vai trò của LH trong sự phát triển nang noãn có phần phức tạp hơn. Dựa trên các nghiên cứu, người ta đưa ra khái niệm “cửa sổ LH”, bao gồm giá trị “ngưỡng LH” và giá trị “trần LH”. Khi LH thấp hơn giá trị ngưỡng, sự tổng hợp estrogen không đầy đủ, sự phát triển và trưởng thành của nang noãn kém. Ngược lại, nồng độ LH cao hơn giá trị trần sẽ làm giảm hoạt động thơm hóa, gây thoái hóa nang noãn và gia tăng tỉ lệ sẩy thai.
Như vậy, sự phát triển nang noãn bình thường cần có sự hiện diện liên tục với nồng độ cân bằng của cả 2 loại nội tiết FSH và LH. Do đó, trong kích thích buồng trứng, ngoài sử dụng chủ yếu FSH, việc bổ sung LH trong những trường hợp thiếu hụt LH cần được chú trọng để “tối ưu hóa” sự đáp ứng của nang noãn buồng trứng.
Chỉ Định Bổ Sung LH Trong Kích Thích Buồng Trứng
1.Suy buồng trứng trung tâm (hypogonadotrophic hypogonadism)
2.Thiếu hụt LH khi sử dụng GnRH đối vận trong phác đồ kích thích buồng trứng
3.Đáp ứng kém với kích thích buồng trứng
4.Tuổi > 40 kèm đáp ứng kém với kích thích buồng trứng
5.Nồng độ LH, estradiol thấp trong quá trình kích thích buồng trứng
6.Nội mạc tử cung kém phát triển
7.Tiền căn đáp ứng kém với kích thích buồng trứng
Bổ Sung LH Để Cải Thiện Kết Quả Có Thai ở Bệnh Nhân Đáp Ưùng Kém Với Kích Thích Buồng Trứng
Đáp ứng kém với kích thích buồng trứng thường xảy ra khoảng 9 – 24% các chu kỳ thụ tinh trong ống nghiệm, riêng tại bệnh viện Từ Dũ, tỉ lệ này là 22% (thống kê năm 2002). Đáp ứng kém với kích thích buồng trứng được chẩn đoán khi có dưới 3 – 5 nang noãn phát triển và nồng độ estradiol thấp ở ngày 6 của kích thích buồng trứng, sau khi đã sử dụng ít nhất 300 đơn vị FSH mỗi ngày để kích thích buồng trứng. Đáp ứng kém thường xảy ra ở những bệnh nhân lớn tuổi, bệnh nhân có tiền căn phẫu thuật trên buồng trứng, lạc nội mạc tử cung.
Từ tháng 3/2003, Khoa Hiếm Muộn bệnh viện Phụ Sản Từ Dũ đã thực hiện bổ sung LH tái tổ hợp cho bệnh nhân đáp ứng kém với kích thích buồng trứng. Các bệnh nhân đáp ứng kém với kích thích buồng trứng được bổ sung 75 đơn vị LH mỗi ngày cho đến khi nang noãn trưởng thành và tiêm hCG (sơ đồ 1).
Kết quả
Bảng 1. Kết quả thụ tinh trong ống nghiệm ở bệnh nhân đáp ứng kém với kích thích buồng trứng có bổ sung L
Sơ đồ 1. Bổ sung LH ở bệnh nhân TTTON đáp ứng kém với kích thích buồng trứng
Kết Luận
Cả 2 loại nội tiết FSH và LH đều có vai trò quan trọng trong sự phát triển nang noãn. Bổ sung LH tái tổ hợp đúng chỉ định, liều lượng giúp cải thiện kết quả có thai cho những bệnh nhân có thiếu hụt LH hay đáp ứng kém với kích thích buồng trứng.
Tài liệu tham khảo chính:
1. The European Recombinant Human LH Study Group, 1998.
2. Feritlity and Sterility, 2002.
3. Human Reproduction, 2003.
