Trong việc khám và điều trị vô sinh cho một cặp vợ chồng, người ta thường nghĩ vai trò quan trọng phần nhiều thuộc về các bà vợ, vì cho dù là vô sinh do bất kỳ nguyên nhân nào đi nữa, hay thậm chí vô sinh do chưa rõ nguyên nhân, hầu như luôn luôn phụ nữ là những người phải tới lui cơ sở điều trị nhiều nhất. Các đức ông chồng chỉ việc nằm “khoèo” ở nhà, làm vài ba xét nghiệm đơn giản gọi là và … lấy tinh trùng, thế là xong! “Lấy tinh trùng”, ba chữ nghe đơn giản là thế, nhưng…
Các yêu cầu của mẫu tinh trùng sử dụng trong hỗ trợ sinh sản
Do các mẫu tinh trùng sau khi lấy sẽ được sử dụng trực tiếp trong mục đích điều trị, hoặc bằng cách bơm trực tiếp vào buồng tử cung hoặc sẽ được cho thụ tinh với trứng để tạo thành phôi, nên các mẫu tinh trùng cần phải đảm bảo các yêu cầu sau:
- Còn nguyên vẹn, không bị rơi vãi
- Sạch, không lẫn các tế bào lạ
- Không bị nhiễm khuẩn
- Không bị tiếp xúc với các chất diệt tinh trùng, chất bôi trơn…
Nhằm đảm bảo các yêu cầu nêu trên, cho đến nay, phương pháp lấy tinh trùng được tổ chức y tế thế giới khuyến cáo là tự lấy bằng tay (thủ dâm).
Thực trạng…
Trong gần hai năm trở lại đây, nhằm giảm thời gian chờ đợi và đáp ứng nhu cầu điều trị ngày càng tăng của bệnh nhân, khoa Hiếm muộn-bệnh viện Từ Dũ đã chủ động tăng số chu kỳ thực hiện các kỹ thuật hỗ trợ sinh sản. Tuy nhiên, cùng với lượng bệnh nhân đến ngày càng nhiều, chúng tôi cũng ghi nhận số trường hợp có “trục trặc” với việc lấy tinh trùng ngày càng tăng, đa phần là do bệnh nhân quá căng thẳng, lo lắng. Thống kê chưa đầy đủ cho thấy hầu như hàng tháng đều có những bệnh nhân gặp khó khăn trong việc lấy tinh trùng, ảnh hưởng không ít đến kết quả điều trị và có thể gây ra những lãng phí về tiền của, thời gian cho gia đình và xã hội.
Đối với những trường hợp điều trị bằng kỹ thuật bơm tinh trùng vào buồng tử cung (IUI), vấn đề có thể không nghiêm trọng lắm do chi phí điều trị cho mỗi đợt kích thích buồng trứng (KTBT) là không cao. Hơn nữa, trong trường hợp bất khả kháng, bệnh nhân có thể được hướng dẫn giao hợp tự nhiên thay vì bơm tinh trùng. Tuy nhiên, cần nhớ rằng tỷ lệ thành công của chu kỳ đó sẽ bị giảm khá nhiều, do đã có nhiều nghiên cứu cho thấy tỷ lệ thành công từ các chu kỳ KTBT phối hợp với bơm tinh trùng cao hơn so với KTBT và giao hợp tự nhiên.
Đối với những bệnh nhân làm TTTON, vấn đề có phần nghiêm trọng hơn. Do có đặc thù sinh học đặc biệt, trứng chỉ có khả năng thụ tinh tốt nhất trong vòng 4-6 tiếng sau khi chọc hút. Qua khỏi thời gian này, trứng có thể bị thoái hoá hoặc giảm khả năng thụ tinh với tinh trùng, tạo ra những phôi có chất lượng kém, không có khả năng làm
tổ. Do đó, những trường hợp không lấy được tinh trùng sẽ gây căng thẳng rất nhiều không chỉ cho bản thân vợ chồng bệnh nhân mà còn cho tập thể y bác sỹ điều trị. Trước đây, những trường hợp không lấy được tinh trùng sau bao nỗ lực, cố gắng của người chồng thì trứng của người vợ phải được huỷ bỏ. Điều này đồng nghĩa với việc bao nhiêu công sức, thời gian và tiền của bị mất trắng. Gần đây, chúng tôi đã triển khai thành công việc trữ lạnh trứng cho những trường hợp này. Đứa bé đầu tiên sử dụng trứng sau trữ lạnh cũng đã chào đời cách đây 6 tháng. Tuy nhiên, vì còn là một kỹ thuật tương đối mới, cần có thời gian hoàn thiện nên tỷ lệ thành công của kỹ thuật này còn chưa cao và chưa ổn định.
…Và giải pháp
Phòng lấy tinh trùng đạt chuẩn
Một trong những tiêu chuẩn cần thiết của một phòng lấy tinh trùng là phải nằm ở một khu vực yên tĩnh, kín đáo và ít người qua lại. Hiện nay, đơn vị thụ tinh trong ống nghiệm đã được trang bị hai phòng lấy tinh trùng mới tại khu điều trị chuyên sâu. Các phòng lấy tinh trùng này được thiết kế nhằm mang lại sự thoải mái và tự nhiên cho bệnh nhân.
Trữ lạnh tinh trùng trước đó
Đối với những trường hợp bệnh nhân có tiền sử lấy tinh trùng khó, trước khi vào chu kỳ kích thích buồng trứng, bệnh nhân được khuyến cáo lấy 1-2 mẫu tinh trùng trữ trước để phòng ngừa. Tuy nhiên, do khả năng thụ tinh của tinh trùng ít nhiều bị ảnh hưởng bởi quá trình trữ lạnh, do đó, vào ngày chọc hút, nếu người chồng lấy được tinh trùng thì sẽ ưu tiên sử dụng mẫu tươi này.
Bao cao su chuyên dụng để lấy tinh trùng
Xu hướng hiện nay trong điều trị vô sinh là đem đến sự thoải mái và thuận tiện tối đa cho bệnh nhân. Cũng trong xu hướng này, bao cao su chuyên dụng để lấy tinh trùng đã được giới thiệu và sử dụng rộng rãi tại các trung tâm điều trị vô sinh hiện đại trên thế giới. Về cơ bản, bao cao su chuyên dùng này cũng tương tự các bao cao su ngừa thai thông thường. Điểm khác biệt quan trọng nhất là chúng không có chất bôi trơn, không chứa chất diệt tinh trùng, do đó, không ảnh hưởng đến khả năng sống cũng như khả năng thụ tinh của tinh trùng. Một ưu điểm của việc sử dụng bao cao su chuyên dùng trong việc lấy tinh trùng là phù hợp với sinh lý tự nhiên, tạo cảm giác thoải mái và gần gũi cho người chồng. Trong thực tế, đã có nhiều nghiên cứu cho thấy tinh trùng sau khi lấy bằng bao cao su chuyên dụng có chất lượng tốt hơn so với lấy bằng tay thông thường (thủ dâm). Tuy nhiên, cần lưu ý là việc sử dụng các loại bao cao su chuyên dụng này phải được sự tư vấn và hướng dẫn của bác sỹ chuyên khoa, đặc biệt trong những trường hợp làm TTTON, khi hai vợ chồng không được quan hệ với nhau trong quá trình kích thích buồng trứng.



Hiếm muộn



