Chúng ta sẽ gọi một người hoàn toàn giống mình là gì? NHÂN BẢN (Cloning)
Bác sỹ Trần Huy Dũng- Khoa Hiếm muộn Bệnh viện Từ Dũ
08/06/2009
 

Có bao giờ bạn muốn có một bản sao giống ta hoàn toàn để làm việc nhà, giải quyết công việc tại cơ quan trong khi chúng ta vui chơi và du lịch đến một nơi nào đó?

Tế bào là một đơn vị sống của cơ thể. Cơ thể được tạo nên từ nhiều loại tế bào khác nhau. Mỗi nhóm tế bào khác nhau này đảm nhiệm từng chức năng riêng biệt và hình thành nên cơ thể hoặc nội tạng (gan, lách, tụy…).

Có thể nói khởi đầu của một cơ thể là sự kết hợp của một giao tử đực và một giao tử cái, để hình thành hợp tử, rồi phân chia thành phôi. Tế bào của phôi trải qua nhiều lần phân chia sẽ biệt hóa dần và phát triển thành một cơ thể hoàn chỉnh.

Nhân bản trong sinh học là một quá trình tạo ra một nhóm cá thể giống nhau về mặt di truyền, mà quá trình này xảy ra trong tự nhiên khi những sinh vật như vi khuẩn, côn trùng, cây cỏ sinh sản một cách vô tính. Nhân bản trong kỹ thuật sinh học là một quá trình được ứng dụng để tạo ra những bản sao của các mảnh ADN (nhân bản phân tử), tế bào (nhân bản tế bào), hoặc bản sao của các sinh vật. Một cách bao quát hơn, cụm từ nhân bản ám chỉ việc sản xuất ra nhiều bản sao của một sản phẩm, giống như sao chép một phần mềm tin học hay một sản phẩm truyền thông của công nghệ số.

Nhân bản phân tử - quá trình tạo nên nhiều bản sao của một trình tự ADN xác định. Kỹ thuật nhân bản thường được sử dụng để khuếch đại đoạn ADN chứa các gen hoàn chỉnh, nhưng nó cũng có thể được sử dụng để khuếch đại bất kỳ một trình tự ADN nào như đoạn khởi đầu (promoters), các trình tự không mã hóa và ADN bị phân mảnh ngẫu nhiên.
Đôi khi, cụm từ nhân bản bị sử dụng sai lệch nhằm ám chỉ sự xác lập vị trí của một gen trên nhiễm sắc thể liên quan với một kiểu hình riêng biệt ưa thích, ví dụ như nhân bản định vị.

Nhân bản tế bào nghĩa là tạo một nhóm nhiều tế bào từ một tế bào riêng lẻ. Đối với những sinh vật đơn bào như vi khuẩn và nấm, quá trình này rất đơn giản và cần thiết chỉ cần sự cấy ghép trong môi trường phù hợp. Tuy nhiên, trong trường hợp nuôi cấy tế bào từ sinh vật đa bào, nhân bản tế bào là một công việc khó khăn vì những tế bào này không phát triển dễ dàng trong môi trường tiêu chuẩn.

 

Nhân bản trong nghiên cứu tế bào gốc: 

Kỹ thuật chuyển nhân tế bào sinh dưỡng có thể được sử dụng để tạo ra một phôi nhân bản. Một đích phổ biến nhất của việc làm này là tạo ra phôi để sử dụng nghiên cứu, đặc biệt là nghiên cứu tế bào gốc. Quá trình này cũng được gọi là “nhân bản nghiên cứu” hay “nhân bản trị liệu”. Mục đích không chỉ tạo ra con người, mà còn để thu nhận được tế bào gốc được sử dụng cho việc nghiên cứu sự phát triển loài người và hứa hẹn điều trị bệnh tật.

Nhân bản người

 
 
Nhân bản người là việc tạo ra một bản sao giống về mặt di truyền từ một cá thể, một tế bào hay mô cơ thể của con người.

Khi xem xét đến bản chất thật sự của nhân bản: hai cá thể (bản gốc và bản sao) có bộ gen giống nhau hoàn toàn, chúng ta sẽ ngạc nhiên khi biết rằng đã có những cá thể con người được “nhân bản” xung quanh chúng ta một cách tự nhiên. Họ không được tạo ra từ một phòng labo nào, mà họ chính những cặp song sinh giống nhau như đúc (identical twins).

Hiện nay đa số các quốc gia trên thế giới đều cấm nhân bản người. Nhân bản ở động vật chỉ được thực hiện ở một số nước. Cho tới nay, giới khoa học đã thành công trong việc nhân bản cừu, chuột, bò, dê, lợn, thỏ và mèo.

Nhân bản người là vấn đề gây tranh cãi rất nhiều. Những người ủng hộ việc nhân bản phục vụ điều trị ở người cho rằng việc làm này có thể cung cấp những tế bào tương tự về mặt di truyền cho ngành y học tái tạo, mô và nội tạng để cấy ghép. Những tế bào, mô, nội tạng này sẽ không gây đáp ứng miễn dịch thải ghép hay cũng không cần dùng thuốc ức chế miễn dịch.

Vị trí nhân bản người trong sự phát triển của khoa học:

Kỹ thuật nhân bản người có thể có ích trong

 Điều trị vô sinh
 Điều trị ung thư, bệnh tim mạch, đái tháo đường, bỏng
 Phẫu thuật thẩm mỹ
 Ghép tạng

Vì người ta có thể cho rằng nhân bản là việc làm trái với quy luật tự nhiên, cho nên nhân bản ở người vẫn luôn được bàn luận ở nhiều khía cạnh của: y đức, tôn giáo, tín ngưỡng, và pháp luật.