Tinh dịch đồ
CNSH Nguyễn Thị Xuân Trâm - CNSH Nguyễn Thị Hà
13/06/2009


 Trong quá khứ, vô sinh hoàn toàn bị đổ lỗi cho phụ nữ.  Những nghiên cứu hiện nay cho thấy rằng 40% trường hợp vô sinh là do nam giới. Khi kiểm tra một cặp vô sinh, người nam thường được kiểm tra trước. Tinh dịch đồ (phân tích tinh dịch) là một kiểm tra quan trọng và cần thiết, đơn giản và rẻ tiền giúp đánh giá sơ bộ khả năng sinh sản của nam giới.
 Nếu kết quả đầu tiên bất thường, nên kiểm tra ít nhất 2 lần, cách nhau ít nhất 2 tuần giữa mỗi lần kiểm tra.
Hiện nay chưa có nghiên cứu nào cho thấy việc ảnh hưởng lên sức khỏe của người nam do việc lấy tinh dịch làm xét nghiệm. 


Một số tác nhân ảnh hưởng lên kết quả xét nghiệm tinh dịch đồ như:
 - Thuốc, café, rượu, thuốc lá, thảo dược.
  - Ảnh hưởng của phóng xạ hoặc hóa chất.
  - Mẫu tinh dịch để trong môi trường lạnh.
  - Xuất tinh không hoàn toàn. Đây là trường hợp phổ biến của việc lấy mẫu bằng cách thủ dâm. 


1.Lấy mẫu thử
Tinh dịch phải được lấy bằng tay (như thủ dâm). Không được dùng bao cao su vì bao cao su thường có chất diệt tinh trùng (có loại bao cao su chuyên biệt dành cho việc lấy tinh trùng). Người lấy cần rửa tay sạch trước khi lấy, tránh rửa tay bằng xà phòng vì có thể làm chết tinh trùng.
Mẫu nên được lấy ở phòng riêng gần phòng xét nghiệm, nếu lấy mẫu ở nơi khác thì phải mang mẫu đến phòng xét nghiệm không quá 1 giờ. 


2. Thời gian kiêng xuất tinh
 Thời điểm tốt nhất để lấy mẫu thử là sau khi kiêng xuất tinh từ 3 - 5 ngày. Nếu kiêng dưới 3 ngày, có thể giảm số lượng tinh trùng. Nếu kiêng trên 5 ngày, có thể giảm độ di động và tăng tỷ lệ tinh trùng chết. 


3. Thời điểm phân tích mẫu thử:
 Tinh dịch đồ tốt nhất nên thực hiện trong vòng 1giờ sau khi lấy mẫu, tối đa là 2 giờ. Nếu để lâu tinh trùng sẽ giảm độ di động. 


4. Phân tích mẫu tinh dịch
 Mẫu tinh dịch sẽ được đánh giá đại thể (ly giải, thể tích, màu sắc, độ nhớt, pH…) và vi thể (độ di động, mật độ tinh trùng, tỉ lệ tinh trùng sống, hình dạng tinh trùng, các tế bào khác ngoài tinh trùng…).

 
5. Trị số bình thường của tinh dịch đồ:

- Thể tích tinh dịch: ≥ 2ml
- pH ≥ 7.2
- Mật độ tinh trùng: ≥ 20 triệu/ml
-Di động A ≥ 25% hoặc A+B ≥ 50%
          Loại A:  di động tiến tới, nhanh.
          Loại B:  di động tiến tới, chậm.
          Loại C: di động không tiến tới.
          Loại D: không di động.
- Hình dạng bình thường ≥ 15% ( Strict Criteria)
- Tỷ lệ tinh trùng sống: ≥ 75%
- Bạch cầu ≤ 1 triệu/ml.